LITERATURA

Gloria victis

Łacińska dewiza gloria victis – „chwała zwyciężonym” – oznaczająca najwyższy wyraz czci dla poległych za sprawę wolności i niepodległości w walce z przeważającymi siłami wroga, była przeciwieństwem vae victis – „biada zwyciężonym”. W polskiej tradycji historycznej gloria victis łączy się najściślej z pokoleniem uczestników powstania styczniowego, jednakże przez swą uniwersalność obejmuje także tych, których postawa [...]

  czytaj więcej…

Miniwykład prof. Grażyny Borkowskiej „Powstanie Styczniowe”

Nagranie pochodzi z płyty multimedialnej pt. „Warszawy Prusa”, przygotowanej z okazji Roku Prusa 2012. Wydawnictwo multimedialne jest zaproszeniem do poznania trzech Warszaw – tej realnej z przełomu XIX i XX wieku, czyli Warszawy Bolesława Prusa (pseudonim literacki Aleksandra Głowackiego), Warszawy Stanisława Wokulskiego, bohatera „Lalki”oraz Warszawy współczesnej, zestawionej z literackimi wizjami pochodzącymi z powieści Prusa. Wydawcą [...]

  czytaj więcej…

Cyprian Kamil Norwid „Fortepian Szopena”

FORTEPIAN SZOPENA   DO ANTONIEGO C………… La musique est une chose étrange! Byron L’art?… c’est l’art – et puis, voila tout. Béranger   I Byłem u Ciebie w te dni przedostatnie Nie docieczonego wątku Pełne, jak Mit, Blade – jak świt… – Gdy życia koniec szepce do początku: „Nie stargam Cię ja – nie! – [...]

  czytaj więcej…

Nieśmiertelni – czyli skąd się wziął tytuł najnowszej książki Tomasza Łysiaka?

„Nieśmiertelni” cz. I – „Cytadela” to tytuł najnowszej książki Tomasza Łysiaka, opowiadającej o czasach powstania styczniowego. Uchylamy dziś rąbka tajemnicy i zdradzamy skąd się wziął tytuł powieści. ADAM ASNYK Nieśmiertelni   Przez mgły czasu, w otchłań wieków Zaglądając – widać w dali Pośród mętnych plemion ścieków, Wśród burzliwej ludów fali, Nieśmiertelnych, co przetrwali Długą kolej [...]

  czytaj więcej…

Pieśni patriotyczne – rękopis

Rękopiśmienny zbiór pieśni i wierszy patriotycznych, znajdujący się w zbiorach Muzeum Historii Polski, wykonany został przez anonimowego autora (podpisanego monogramem D.G.) po powstaniu styczniowym. Zachowała się  oryginalna płócienna oprawa kajetu, ze złoconym obcięciem. Na przedniej okładce zobaczyć możemy złocony tytuł, i monogram D.G.  Na 173 stronach rękopisu (odręcznie paginowanych) podziwiać możemy pięknie kaligrafowane pieśni patriotyczne. [...]

  czytaj więcej…

Poeci-zesłańcy: Karol Baliński

Karol Baliński znany jest polskiej literaturze jako autor ballad, poematów i wierszy religijnych. Po raz pierwszy został aresztowany przez carską policję w wieku 16 lat, gdy wziął na siebie winę za napisanie na tablicy szkolnej, w dzień stracenia Artura Zawiszy (jednego z dowódców powstania listopadowego) fragmentu wiersza Wergiliusza: „A kiedyś niech mściciel powstanie z kości [...]

  czytaj więcej…

Poeci-żołnierze: Mieczysław Romanowski

W czasie walk powstania styczniowego zginął zapomniany dziś poeta romantyczny – Mieczysław Romanowski. Podobnie jak Tyrteusz, autor jednego z najbardziej znanych antycznych wierszy poświęconych walce za ojczyznę, nawoływał w swojej liryce do zbrojnego czynu. „Rzecz to piękna zaprawdę, gdy krocząc w pierwszym szeregu/Ginie człowiek odważny, walcząc w obronie ojczyzny” – pisał Tyrteusz. Mieczysław Romanowski (1833-1863) [...]

  czytaj więcej…

Adam Asnyk „W dwudziestopięciloetnią rocznicę powstania 1863 roku”

                                              Współuczestnikom poświęca autor Ruchliwe fale czasu nie zatarły Twych krwawych śladów, o nieszczęścia roku! Dotąd w swej grozie posępnej zamarły Ciężysz nad nami  -  i z przeszłości mroku przez lat szeregi kroczysz, widmo blade. Wlokąc za sobą, jak całun – zagładę.   Wieleż to razy ciebie przeklinano, A z tobą marzeń zdradliwych ponętę; Za [...]

  czytaj więcej…