GŁÓWNI AKTORZY

Państwo podziemne powstania styczniowego wzbudzało respekt

Państwo podziemne w okresie powstania styczniowego miało ogromny autorytet. Nawet wyższy urzędnik władz rosyjskich widząc pismo z pieczęcią Rządu Narodowego wzywające do zapłacenia podatku wypełniał to polecenie – mówi prof. Wiesław Caban z UKJ w Kielcach. NCK: W czasie inauguracji obchodów 150. rocznicy powstania styczniowego Prezydent Bronisław Komorowski mówił o sukcesie państwa podziemnego. Na czym [...]

  czytaj więcej…

Prof. Jerzy Zdrada o powstaniu styczniowym: Wojska rosyjskie stosowały odpowiedzialność zbiorową

Powstanie 1863-1864 było najdłużej trwającym zrywem niepodległościowym w epoce porozbiorowej. Do walki wciągnęło wszystkie warstwy społeczeństwa, odcisnęło się silnie na ówczesnych stosunkach międzynarodowych, a wreszcie spowodowało ogromny przełom społeczny i ideowy w dziejach narodowych, co wywarło decydujący wpływ na rozwój nowoczesnego społeczeństwa polskiego. Osłabienie Rosji po klęsce w wojnie krymskiej doprowadziło do liberalizacji jej polityki [...]

  czytaj więcej…

Marian Langiewicz: 12 dni dyktatury

Marian Langiewicz był zdolnym dowódcą. Gdyby nie jego przypadkowe aresztowanie przez Austriaków na granicy Galicji, powstanie mogłoby potrwać dłużej. Marian Langiewicz był trzecim z kolei synem Eleonory z Kluczewskich i Wojciecha Langiewicza, „lekarza praktycznego”. Ojciec, powstaniec listopadowy zginął w Warszawie w 1831 r. By wziąć udziałw powstaniu musiał się przedrzeć z Wielkiego Księstwa Poznańskiego, a [...]

  czytaj więcej…

Romuald Traugutt – dyktator, kandydat na ołtarze

Zbliżał się schyłek 1863 roku. Trwające od dziesięciu miesięcy powstanie, któremu początek dały podjęte w mroźną noc 22 stycznia ataki na garnizony rosyjskie, choć przekształciło się w wojnę partyzancką, to jednak bez znaczących sukcesów militarnych i bez wsparcia politycznego wyraźnie chyliło się ku upadkowi. W społeczeństwie wygasała wola trwania w zbrojnym oporze. Nadciągała niekorzystna dla [...]

  czytaj więcej…

Dowódcy Powstania Styczniowego

Matwiej Bezkiszkin – były kapitan rosyjskiej straży granicznej. W wojsku powstańczym uczył musztry i sztuki wojennej. Dowódca oddziału powstańczego. Walczył na terenie powiatu opoczyńskiego. 27 kwietnia 1864 roku wpadł w ręce Rosjan. W czasie przesłuchania uderzył w warz oficera śledczego. Skazany na śmierć został powieszony 17 maja 1864 roku w Radomiu. Jan Birtus – Protestant [...]

  czytaj więcej…

Ludwik Mierosławski: Antybohater powstania styczniowego?

Ludwik Mierosławski był niezrównanym mówcą i fatalnym przywódcą. W 1863 roku, po przegraniu dwóch bitew, uciekł za granicę i stamtąd oczerniał powstańców. Historycy są zgodni co do negatywnej oceny jego udziału w powstaniu styczniowym. Pierwszy dyktator powstania styczniowego przyszedł na świat 17 stycznia 1814 roku we Francji. Jego ojciec – Adam Kasper Mierosławski był pułkownikiem [...]

  czytaj więcej…

„Ostatni walczący powstaniec” – ksiądz Stanisław Brzóska

Na powstańczej fotografii ma twarz niewinnego chłopca, a przecież ten ksiądz-generał, główny kapelan powstania styczniowego, był najdłużej walczącym powstańcem. Jego legenda na Podlasiu jest żywa do dziś. Ks. Stanisław Brzóska (1834-1865) pochodził z mieszkającej na Podlasiu zubożałej szlachty zagrodowej. Początkowo studiował na Uniwersytecie Kijowskim, potem jednak wstąpił do seminarium duchownego. Po wyświęceniu na księdza w [...]

  czytaj więcej…